Phép năm có lương tại Nhật Bản
Luật Tiêu chuẩn Lao động, Điều 39: 6 tháng được 10 ngày, tối đa 20 ngày.
Phép năm có lương (年次有給休暇) là quyền được bảo đảm bởi Điều 39 Luật Tiêu chuẩn Lao động. Người lao động làm việc liên tục đủ 6 tháng và đi làm từ 80% tổng số ngày làm việc trở lên sẽ được hưởng, số ngày tăng theo thâm niên. Người làm bán thời gian, theo ca hay hợp đồng cũng được hưởng với cùng điều kiện.
Nguồn: 厚生労働省「確かめよう労働条件」年次有給休暇、 年次有給休暇取得促進特設サイト、 リーフレット「労基法39条」(PDF)。
Số ngày cho người lao động thông thường
Áp dụng cho người làm việc từ 5 ngày/tuần trở lên, hoặc từ 30 giờ/tuần trở lên.
| Thâm niên làm việc liên tục | 0.5 | 1.5 | 2.5 | 3.5 | 4.5 | 5.5 | 6.5+ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ngày | 10 | 11 | 12 | 14 | 16 | 18 | 20 |
Bắt đầu 10 ngày sau 6 tháng, sau đó tăng 1 ngày mỗi năm đến 2 năm 6 tháng và tăng 2 ngày mỗi năm từ 3 năm 6 tháng, đạt mức trần luật định 20 ngày khi đủ 6 năm 6 tháng. Không có quyền lợi hợp pháp nào vượt quá 20 ngày.
Cấp theo tỷ lệ (bán thời gian)
Áp dụng cho người làm việc từ 4 ngày/tuần trở xuống và dưới 30 giờ/tuần. Nếu làm từ 4 ngày/tuần trở xuống nhưng từ 30 giờ trở lên, áp dụng bảng người lao động thông thường ở trên.
4 ngày/tuần 169–216 ngày làm việc quy định mỗi năm
| 0.5 | 1.5 | 2.5 | 3.5 | 4.5 | 5.5 | 6.5+ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 7 | 8 | 9 | 10 | 12 | 13 | 15 |
3 ngày/tuần 121–168 ngày làm việc quy định mỗi năm
| 0.5 | 1.5 | 2.5 | 3.5 | 4.5 | 5.5 | 6.5+ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 5 | 6 | 6 | 8 | 9 | 10 | 11 |
2 ngày/tuần 73–120 ngày làm việc quy định mỗi năm
| 0.5 | 1.5 | 2.5 | 3.5 | 4.5 | 5.5 | 6.5+ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 3 | 4 | 4 | 5 | 6 | 6 | 7 |
1 ngày/tuần 48–72 ngày làm việc quy định mỗi năm
| 0.5 | 1.5 | 2.5 | 3.5 | 4.5 | 5.5 | 6.5+ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 2 | 2 | 2 | 3 | 3 | 3 |
※ Số trong bảng là số ngày phép. Làm 1 ngày/tuần vẫn được 1 ngày sau 6 tháng và 3 ngày từ 6 năm 6 tháng. Nếu làm theo ca mà số ngày mỗi tuần thay đổi, căn cứ vào tổng số ngày làm việc quy định trong năm.
4 quy tắc thường bị hiểu sai
- Đủ 6 tháng là 10 ngày, chưa đủ 1 năm cũng có. Coi "chưa đủ 1 năm nên 0 ngày" là vi phạm Luật Tiêu chuẩn Lao động. Khi đủ 6 tháng làm việc liên tục và tỷ lệ đi làm 80%, ngày đó chính là ngày cấp phép đầu tiên.
- Nếu được cấp từ 10 ngày trở lên, mỗi năm phải cho nghỉ 5 ngày. Từ 1/4/2019, người sử dụng lao động phải bảo đảm người lao động nghỉ 5 ngày trong vòng 1 năm kể từ ngày cấp phép (Điều 39 khoản 7). Vi phạm bị phạt tới 300.000 yên. Phần nghỉ theo giờ không được trừ vào 5 ngày này.
- Người lao động chọn ngày nghỉ. Quyền chỉ định thời điểm thuộc về người lao động; người sử dụng chỉ được thay đổi khi việc nghỉ "cản trở hoạt động bình thường của doanh nghiệp" (Điều 39 khoản 5). Từ chối toàn bộ chỉ vì đang mùa cao điểm là không hợp pháp.
- Ngày chưa nghỉ được chuyển sang năm sau, thời hiệu 2 năm. Ngày được cấp năm nay chuyển sang năm sau và dùng đến ngày cuối cùng của năm đó (Điều 115). Mua lại phép khi nghỉ việc không phải nghĩa vụ pháp lý.
Câu hỏi thường gặp
Phép năm ở Nhật bắt đầu từ khi nào?
Sau 6 tháng làm việc liên tục với tỷ lệ đi làm từ 80% tổng số ngày làm việc trở lên, bạn được 10 ngày. Không phải "chưa đủ 1 năm nên 0 ngày" — mốc 6 tháng chính là ngày cấp phép đầu tiên.
Tối đa được bao nhiêu ngày?
Người lao động thông thường (từ 5 ngày/tuần hoặc từ 30 giờ/tuần trở lên) bắt đầu 10 ngày sau 6 tháng và đạt trần 20 ngày khi đủ 6 năm 6 tháng. Mức tăng không đều: mỗi năm 1 ngày đến 2 năm 6 tháng, sau đó mỗi năm 2 ngày từ 3 năm 6 tháng.
Người làm bán thời gian có được không?
Có, không liên quan đến việc có phải nhân viên chính thức hay không. Nếu làm từ 4 ngày/tuần trở xuống và dưới 30 giờ/tuần, số ngày được cấp theo tỷ lệ với số ngày làm việc mỗi tuần. Làm 1 ngày/tuần vẫn được 1 ngày sau 6 tháng. Nếu từ 4 ngày trở xuống nhưng từ 30 giờ trở lên, áp dụng bảng người lao động thông thường.
Quy tắc "5 ngày mỗi năm" là gì?
Từ 1/4/2019, với người được cấp từ 10 ngày trở lên, người sử dụng lao động phải bảo đảm nghỉ 5 ngày trong vòng 1 năm kể từ ngày cấp phép (Luật Tiêu chuẩn Lao động, Điều 39 khoản 7). Vi phạm bị phạt tới 300.000 yên. Phần nghỉ theo giờ không được tính vào 5 ngày này.
Ngày phép chưa nghỉ thì sao?
Được chuyển sang năm sau và dùng chung với phép của năm đó. Thời hiệu yêu cầu là 2 năm (Điều 115), nghĩa là phép cấp năm nay dùng được đến ngày cuối cùng của năm sau.
Nghỉ việc có được quy đổi phép còn lại thành tiền không?
Luật Nhật <b>không</b> buộc người sử dụng phải mua lại. Chỉ mua lại khi nội quy lao động hoặc hợp đồng có quy định; không quy định thì không có quyền yêu cầu. Thực tế mọi người dùng hết phép trước ngày làm việc cuối cùng.
Công ty không cho tôi nghỉ phép thì sao?
Quyền chỉ định thời điểm thuộc về người lao động (Điều 39 khoản 5). Người sử dụng chỉ được thay đổi khi việc nghỉ cản trở hoạt động bình thường của doanh nghiệp; từ chối toàn bộ chỉ vì bận là không hợp pháp. Cản trở nghỉ phép hoặc vi phạm nghĩa vụ 5 ngày là hành vi vi phạm, có thể báo Văn phòng Thanh tra Tiêu chuẩn Lao động.
Nội dung trên dựa trên tài liệu của Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi (MHLW) được liệt kê ở trang này. Cách áp dụng thực tế (chế độ giờ làm việc biến đổi, ngày cấp phép thống nhất toàn công ty, cấp phép theo kế hoạch) khác nhau ở từng nơi làm việc, vui lòng xác nhận với nội quy lao động của công ty và Văn phòng Thanh tra Tiêu chuẩn Lao động tại địa phương.
Giả định của bảng này
Đây là mức tối thiểu theo luật. Nội quy lao động hoặc hợp đồng có thể cho nhiều hơn (ví dụ 20 ngày ngay năm đầu), nhưng không được thấp hơn — thỏa thuận thấp hơn luật là vô hiệu và áp dụng con số của luật.
Nếu thống nhất ngày cấp phép toàn công ty, chỉ được đẩy sớm hơn. Việc căn ngày cấp phép cho mọi người là được phép, nhưng không thể để đến ngày cấp phép thực tế mà chưa cấp. Vì vậy năm đầu sẽ được cấp sớm theo tỷ lệ.
Trang này cố ý không có công cụ tính. Cấp theo tỷ lệ phụ thuộc cả số ngày và số giờ mỗi tuần, còn cấp phép thống nhất làm năm đầu thành theo tỷ lệ. Một công cụ chỉ tính cho người lao động thông thường sẽ khiến người làm bán thời gian hiểu sai, nên trang chỉ đưa bảng và nguồn chính thức.
Trang liên quan
- Ngày lễ Nhật Bản 2026 — ngày lễ quốc gia, nghỉ bù và kỳ nghỉ dài
- Lịch ngày lễ Nhật Bản tháng này — tháng này nghỉ những ngày nào
- Ngày lễ Nhật Bản 2027 — tính phép năm từ các kỳ nghỉ dài năm sau
- Ngày lễ các nước khác — 14 nước gồm Đài Loan, Hàn Quốc, Thái Lan
- Phép năm Đài Loan (3 ngày sau 6 tháng, tối đa 30 ngày)